الملا فتح الله الكاشاني

109

تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )

كننده است مر خدايرا وَ قائِماً و قيام نماينده يعنى گاهى در نماز سجده كند و گاهى بقيام مشغول شود يَحْذَرُ الْآخِرَةَ بترسد از عذاب آنسراى وَ يَرْجُوا و اميد دارد رَحْمَةَ رَبِّهِ بخشش پروردگار خود را يعنى با وجود كثرت طاعت و عبادت متردد است ميان خوف و رجا و هيچكدام را بر ديگرى ترجيح نمىنهد چنان كه در حديث آمده كه اگر خوف مومن با رجاء او را وزن كنند هر دو مساوى يكدگر باشند و هيچ يك بر ديگرى راجح نيايد چه رجحان رجا منشاء ايمنى از عذابست و ترجيح خوف باعث نوميدى از رحمة و هر دو مذموم‌اند نزد حضرت عزة قُلْ بگو ايمحمد بكفار از روى توبيخ و انكار هَلْ يَسْتَوِي آيا برابر باشند الَّذِينَ يَعْلَمُونَ آنكه ميدانند دلايل توحيد را و بوحدة او متيقن‌اند وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ و آنان كه علم ندارند بيگانگى او و از سر جحود و انكار پاى از تنگناى بيگانگى كفر به فضاى يگانگى خدا نمينهند إِنَّما يَتَذَكَّرُ جز اين نيست كه پند پذير مى ميشوند به اين آيات و دلايل واضحات أُولُوا الْأَلْبابِ خداوندان عقول خالصه از شوب و شبهه‌هاى فاسده از امام جعفر صادق عليه السلام مرويست كه فرمود الذين يعلمون در شان ماست و الذين لا يعلمون نامزد دشمنان ما و اولوا الالباب در شان شيعيان ما پس مائيم كه بحليهء علم مزين و بزينت دانش محلىايم و دشمنان مااند كه در باديهء جهالت سلوك نموده‌اند و راه ضلالت پيموده‌اند و شيعيان مااند كه قول حق را از باطل تميز كرده‌اند مهتدى شده‌اند و متمسك بطريق مستقيم و صراط قويم گشته‌اند در خبر است كه حضرت امير المؤمنين عليه السلام شبى با قنبر در كوچه از كوچهاى كوفه ميگذشت بدر سرائى رسيدند يكى اين آيه ميخواند كه امن هو قانت اناء الليل ساجدا و قائما يحذر الاخرة و يرجوا رحمت ربه قنبر گفت من آنجا توقف كردم و امير المؤمنين بگذشت چون پارهء راه بگذشت باز نگريست مرا گفت اى قنبر چرا ايستادهء گفتم يا امير المؤمنين آواز حزين از اين خانه به گوش من ميرسد فرمود اى قنبر خواب كردن از سر يقين بهتر است از عبادت از شك من از اين تعجب كردم و آن در سرا را نشان كردم و بگذشتم روز ديگر آنجا رفتم سراى منافقى بود گفتم يا امير المؤمنين تو چه دانستى كه از منافقانست فرمود كه راعى چگونه رعيت را نشناسد و عالم بخزاين علوم اسرار نباشد بعد از آن خطاب به حضرت رسالت صلّى اللّه عليه و آله و سلّم كرده ميفرمايد كه . قُلْ بگو ايمحمد با اهل ايمان كه حق سبحانه و تعالى ميفرمايد كه يا عِبادِ اى بندگان من الَّذِينَ آمَنُوا آن بندگان كه گرويده‌اند بوحدانيت من و نبوة و تصديق كرده‌اند اتَّقُوا رَبَّكُمْ بترسيد از پروردگار خود بلزوم طاعت بر وجه دورى از معصيت